In een land hier ver vandaan...

Dochterlief met haar 9 jaar is een echte boekenwurm. Ze verslindt zowat alles wat letters en woorden heeft. Elke avond leest ze steevast nog in bed voor ze slapen gaat. Haar nieuwste ontdekking: Harry Potter. Ze kan dus al aardig dikke en best wel moeilijke boeken lezen. Maar een strip van Jommeke of een verhaal van Geronimo of Thea Stilton, die kunnen er ook altijd nog bij.
Heel, heel af en toe, dan vraagt ze nog eens om iets voor te lezen. Dan kruipt ze dicht tegen me aan en grijpen we allebei graag naar het boek "In een land hier ver vandaan" van Arend Van Dam (met mooie illustraties door Alex de Wolf). We hebben het boek ondertussen al bijna 3 jaar in huis en we genieten er allebei nog steeds van om af en toe 1 van de 50 verhalen te lezen. Het is een bundel van 50 verhalen, telkens verbonden aan een bepaalde plek, bijvoorbeeld de piramide van Cheops, de Paaseilanden, de Taj Mahal. De verhalen zijn kort, maar leuk geschreven. De wereldkaart die bij het boek zit waarop de locatie van elk van de verhalen is aangeduid is een heel leuk extraatje. We hebben zo ons ritueeltje. Ik hou de wereldkaart open, dochterlief sluit haar ogen en plaatst haar wijsvinger ergens op de wereldkaart neer. Het verhaal verbonden aan de plaats waar ze is beland op de kaart wordt dan gelezen. Je zal als ouder waarschijnlijk net als ik verbaasd staan over een aantal verhalen waar je zelf nog nooit over had gehoord, of andere waarvan het fijn is om ze nog eens opgefrist te horen. Het boek wekt alleszins de reiskriebels op en laat je dromen over verre landen. Een aanrader voor kinderen vanaf 5 jaar. Maar de dochter van 9 kan er ook nog van genieten, hoor, tussen haar 'zwaardere lectuur' door. Ik ook, tussen de thesissen door.

niet overdrijven

U heeft het wellicht ook ergens gelezen of gehoord. Hoeveel de start van het nieuwe schooljaar dat nu echt met rasse schreden dichterbij komt aan ons- de ouders van de schoolgaande jeugd- wel niet zal kosten. Ik vind dat allemaal nog meevallen. Voor alle duidelijkheid: ja, ik besef ten zeerste dat er heel wat gezinnen zijn die het financieel niet breed hebben. Maar het valt mij ook altijd op dat er heel veel ouders zijn die enorm overdrijven. Neen, een kind heeft heus niet elk schooljaar een nieuwe boekentas/brooddoos/pennenzak nodig. En als u een gewone blauwe of rode koopt dan is dat een pak goedkoper dan die spullen met Hannah Montana, Geronimo of Hello Kitty erop (en bovendien is de kans erg groot dat er volgend jaar andere 'helden' zijn en dan kunnen die spullen dus niet meer het hart van uw zoon- of dochterlief bekoren).
Dat u uw kinderen bovendien ook nog een volledig nieuwe outfit aanschaft van dure merkkledij (waaruit ze in een mum van tijd toch uitgegroeid zijn en waarin sommige kinderen zich blijkbaar niet meer durven/mogen uitleven op de speelplaats) dat is volledig uw eigen keuze, maar het hoort niet echt bij de schoolfactuur.
Bovendien zijn scholen verplicht om zelf voor de basisspullen zoals potloden, gommen en geodriehoeken te zorgen. Sinds enkele jaren is er een maximumfactuur voor activiteiten als uitstappen. Geen slecht idee omdat enkele scholen toch wel teveel op ski-, zee-, bos-, boerderij- en wat nog niet-klassen trokken. Via de ouderraad waarin ik actief ben heb ik al vaker gezucht van de kleuterjuffen gehoord omdat voor kleuters de maximumfactuur wel heel erg laag ligt en er dus weinig toneeltjes of andere culturele activiteiten binnen dat budget kunnen. Maar dan passen wij als ouderraad bij om dat toch mogelijk te maken.
Laat ons vooral duidelijk zijn over 1 ding: onderwijs kost in Belgie bijzonder weinig. Het is 1 van de beste prijs-kwaliteitsaankopen die je voor je kind kan doen, lijkt me, ons Belgische onderwijssysteem.
Enfin, dit alles om toch even een kleine kanttekening te maken bij dat gezeur over hoe duur de start van het schooljaar wel niet is. Het hangt er in grote mate van af hoe duur je dat wil maken volgens mij. Of denkt u er anders over?

Brieven uit Kaliningrad (6)

"Russians (love their children too)", dat liedje van Sting daar moest ik hier al enkele keren aan denken. Ik herinner me dat dat nummer uit 1985 (waar is de tijd naartoe?) mij qua tekst heel erg aansprak. Ik had de tekst ervan op mijn kamer opgehangen. Ik kon toen amper een woord Engels, maar had met behulp van een woordenboek ijverig de hele tekst vertaald. Nu ik er over nadenk was dat 1 van de eerste tekenen van mijn fascinatie niet voor Sting (toen vond ik hem helemaal nog niet zo knap als een paar jaar later), maar voor Rusland.
Eigenlijk waren de kiemen van die fascinatie voor de Sovjet-Unie er nog veel vroeger al. Ik herinner me tv-beelden van de begrafenis van Brezjnev (in 1982) en hoe het mij intrigeerde dat daar in dat verre gigantische land alles er zo totaal anders aan toe ging en vooral dat alles wat daar gebeurde zo mysterieus verborgen en bedreigend leek voor ons. Toen waren er (heel kort) Tsjernenko en Andropov en dan kwam Gorbatsjov met zijn perestrojka en glasnost en ging ik mee in de Gorby-mania in het Westen. Ik besloot Russisch te studeren, ook omdat ik die Russische literatuur van Poesjkin, Dostojevski en co. graag in het origineel wilde kunnen lezen. Ik probeerde mijn eerste woordjes en het Cyrillisch alfabet onder de knie te krijgen toen Jeltsin op een tank kroop en zat in het eerste jaar slavistiek toen de Sovjet-Unie uiteen viel.
Nu exact 25 jaar na het begin van perestrojka zit ik in een stukje Rusland dat volledig is omring door EU-lidstaten (wie had dat toen gedacht?). Er is in Rusland ontzettend veel veranderd sinds perestrojka. For better and worse. Maar 1 ding is zeker niet veranderd: Russians love their children too.
Kinderen zijn hier kostbaar goed, zoals overal in de wereld. Maar gegeven de penible demografische toestand van Rusland zijn ze hier letterlijk "kostbaar". Om ouders aan te moedigen hun gezin uit te breiden van het traditionele 1-kind gezin naar 2 of meer, is er nu immers sinds recent een staatspremie van 250.000 roebel (de niet onaardige som van ongeveer 6250 Euro) bij de geboorte van een 2de kind. Maar belange niet iedereen kan zomaar de stap zetten voor gezinsuitbreiding. Er zijn oa. veel vruchtbaarheidsproblemen, maar daarop rust (nog meer dan bij ons) een taboe. Daarnaast zijn er ook de praktische bezwaren: niet iedereen heeft hier een ruime woning waarin plaats is voor een kroostrijk gezin (de premie is vooral bedoeld om oa. een ruimere woning te kunnen huren/kopen).
Kinderen fleuren het grauwe straatbeeld hier op met hun kleurrijke mutsen (bij de meisjes steevast met zo'n pomponnetje bovenop) en sneeuwpakken. Flink ingeduffeld zijn ze, die Russische kinderen. Maar dat is ook nodig, want er staat hier een ijskoude wind. Ze worden verwend met speelgoed en snoep, net zoals de kinderen bij ons. En ze spelen graag buiten, want de apartementjes zijn voor de grote meerderheid van de bevolking nog steeds krap. In de buurt hier zie je overal glijbanen en schommels en klimrekken van het soort dat 30 jaar geleden Belgische speelplaatsen sierde, maar nu allang door meer veilige en moderne modellen zijn vervangen bij ons.
Ik zou elk kind dat ik tegenkom willen platknuffelen omdat ik mijn eigen Dochterlief stilaan hard begin te missen.

detox voor de geest

Men neme een grote kom fruitsla, chocomousse, tiramisu en een appelcake (klaargemaakt door vriendinnen A. en B.). We voegen daaraan toe het gezelschap van vijf vriendinnen die je al jaaaaren kent en hun kinderen tussen 0 en 7 jaar. We mengen dit alles samen met wat lentezon, gejoel vanop de trampoline, een schattige baby die van arm tot arm gaat, en heel veel gekwetter. Als afsluiter een grote pot spaghetti, nog wat meer getater. Het ideale recept voor een heerlijke detoxnamiddag voor de geest: die mama's-en-kinderen namiddagen die we zo af en toe in een schoolvakantie houden. De vuile kleren en de geschaafde knie van een stikkapotte Dochterlief horen er ook bij. Bedankt aan B. de gastvrouw en de rest van het gezelschap, waarvan er een paar mij lieten weten dat ze hier regelmatig langswandelen.

The most beautiful discovery true friends make is that they can grow separately without growing apart. Elizabeth Foley

generatiekloof

Opgevangen gesprek:
(moeder die in de richting van het kot van zoon stapt ziet dat zoon er net komt aangefietst): Hey! Hoe is 't?
(zoon die duidelijk vindt dat zijn moeder te vroeg is op de afspraak): Dag ma. Zeg, ik ga nog effe naar boven mijn vgrfrt (onverstaanbaar) halen.
Moeder (die zichtbaar heel blij is om zoon te zien): Ok, mag ik dan even mee naar boven?
Zoon (kortweg): Nee.
Moeder (verbaasd): Waarom niet?
Zoon (geergerd): Omdat het daar zo'n rommel is. Ik heb geen tijd gehad om op te ruimen.
Moeder (die nu heel graag het kot wil zien): Da's toch niet erg. Ik begrijp dat best.

Ze probeert hem alsnog te overtuigen om haar mee binnen te laten. Zoon glipt echter gewoon langs de fietsenstalling naar binnen en laat mama op straat staan wachten...

Zou het daarbinnen echt een varkensstal zijn geweest? Zou 'rommel' een understatement geweest zijn voor aangekoekte etensresten van 3 maanden en ongedierte?? Zoon zou toch moeten weten dat moeders best wel tegen wat rondslingerende sokken en ongewassen ondergoed kunnen.
Of was er iets anders dat moeder liever niet mocht zien? Een vriendin die nog in bed lag te slapen? Drugs? (Mijn fantasie begon op hol te slaan.)
Die moeder leek echt wel ok. Ze vroeg zelfs beleefd of ze mee naar boven 'mocht'. Ze leek ook echt oprecht te begrijpen dat een studentenkot er niet noodzakelijk kraaknet hoeft uit te zien. Niet erg gastvrij van zoon om moeder zo op de stoep te laten staan bevriezen. Hij zou toch niet denken dat hij gezichtsverlies zou lijden bij de kotgenoten als hij moeder mee naar binnen loodste voor een kop koffie (desnoods uit niet zo goed afgewassen kopjes)?

Ik bewonderde haar, omdat ze de privacy van haar zoon zo respecteerde. Ze bleef gewoon beneden staan, terwijl je duidelijk kon zien dat ze graag even mee naar zijn kamer wilde.
Er staat mij nog veel leren loslaten te wachten, bedacht ik terwijl ik haar voorbijstapte.

Ook dit is Europa

Schrijnend, shockerend, onbegrijpelijk,.... woorden schieten tekort om te beschrijven wat er door me heen gaat bij het bekijken van de reportage over de achtergelaten kinderen in een Bulgaars weeshuis. Gisterenochtend las ik - zoals bijna elke ochtend- even De Standaard Online en las daar iets over een reportage die vorige week op Canvas was getoond en bij Chris Dusauchoit veel emoties had losgemaakt. Zoveel dat hij tot actie was overgegaan en nu ook al enkele politici achter de kar had gespannen. Nietsvermoedend klikte ik op de link naar de reportage met de bedoeling heel even te kijken waarover het ging. Meer dan een uur zat ik totaal van de kaart naar mijn computerscherm te staren. Verdriet, medelijden, woede, verontwaardiging, onmacht, ... een vloedgolf van emoties overspoelde me en zorgde ervoor dat ik die reportage gewoon MOEST uitkijken. Een drietal keer heb ik even op de pauzeknop gedrukt om het aan te kunnen om verder te kijken. Ik voelde me letterlijk misselijk van wat ik te zien kreeg. Het leken beelden uit een concentratiekamp in WOII, maar het was gefilmd anno 2007 in een lidstaat van de Europese Unie, niet verschrikkelijk ver van mijn bed. Toen ik na het bekijken van de reportage nog wat verder surfte op het internet om uit te zoeken hoe en waar ik een steentje kon bijdragen om iets te doen, stelde ik wat later vast dat ik meer dan 2 uur met die reportage was bezig geweest. En wat dacht ik toen? Shit, 2 uur verloren: daar gaat mijn werkplanning van deze voormiddag! En onmiddellijk voelde ik me opnieuw misselijk worden. Misselijk van mezelf. Hoe kon ik zo egoïstisch zijn om alleen maar aan mijn doctoraat te denken terwijl die kinderen daar liggen te creperen. Ik wilde op dat moment eigenlijk niks liever doen dan naar dochterlief lopen, haar overladen met zoentjes en knuffels en dan roepen: sorry, meid, mama moet even naar Bulgarije want daar zijn kindjes die nog nooit in hun leven knuffels en zoentjes hebben gekregen en ik ga hen uren in mijn armen wiegen en verhaaltjes voorlezen en liedjes zingen en het kan me geen barst schelen dat ik vals zing en dat ik geen Bulgaars kan. Knuffeltaal dat begrijpt iedereen. En lieve meid zou het begrijpen, daar ben ik zeker van. Maar natuurlijk heeft de rede heeft gewonnen van mijn hart en ben ik gewoon thuis gebleven en naar de bakker gegaan en heb ik verder gewerkt. Maar die beelden die kreeg ik niet zomaar uit mijn hoofd.
Een paar postjes geleden zat ik hier nog een lofrede op "Europa" te schallen, over kunst en cultuur. Maar DIT is ook Europa en meer specifiek: dit is ook Centraal en Oost-Europa, de regio waar ik professioneel mee bezig ben. Ik dacht aan de paar lessen Bulgaars die ik ooit volgde bij een hele lieve warme mevrouw uit Bulgarije en aan Professor Mon Detrez, van wie ik les kreeg op de unief. Wat zouden zij van deze reportage denken? En ik was niet de enige die in die richting dacht, want in De Ochtend was Mon Detrez aan het woord met zijn reactie.
En ja, het is waar wat mijn vroegere huisdokter me ooit zei: dat ik me niet het leed van de wereld mag aantrekken, want dat dat niet goed is voor een mens en zeker niet voor iemand met een hoog empathisch vermogen. Ik zou het niet overleven als dokter of verpleegster, want ik zou al het leed van mijn patienten constant meenemen in mijn hoofd. En ja, het is misschien maar een druppel op een hete plaat als je een actie op touw zet. Maar in deze sta ik achter Chris Dusauchoit die zijn BV-schap voor de goede zaak in de weegschaal gooit. De reportage wordt morgen op Een heruitgezonden om nog meer mensen wakker te schudden. Een aantal opmerkingen die je misschien helpen om wat je te zien krijgt toch wat te kunnen plaatsen: 1. De kinderen in de reportage zijn hoofdzakelijk Romakinderen (zigeuners) en die worden in de Balkan (maar ook hier) vaak als tweederangsburgers beschouwd. 2. Het personeel heeft nog de communistische mentaliteit: ze doen gewoon niet meer dan hun wordt opgedragen + ze beschouwen (mentaal) gehandicapten als "volstrekt nutteloze" en "onbehandelbare" "dingen". 3. Het personeel zijn mensen die het hoogstwaarschijnlijk zelf echt niet breed hebben. 4. Gewoon massaal geld storten voor speelgoed en eten is niet voldoende. Er is veel corruptie en een volstrekt gebrek aan kennis over hoe men met gehandicapten kan omgaan.
Kijken!

ochtendlijke conversatie

Vorige zaterdag, rond 7u ‘s morgens, hoor ik vanuit mijn bed een ingewikkelde conversatie in de kamer ernaast waarin de woorden “zeewier”, “plankton”, en “stalagtieten” vallen. Dochterlief en vriendinnetje dat is blijven logeren zijn duidelijk al klaarwakker en dringend toe aan een nieuw schooljaar. Dochterlief is 5-en-half, vriendinnetje nog-net-geen-zes. Help, waar gaat dat naartoe? Aan dit tempo zijn ze binnen een half jaar slimmer dan hun ouders! Geinspireerd door de Frosties en Smacks van aan de ontbijttafel, kruipt er even later een brullende tijger over de keukenvloer en springt er kwakende kikker rond. Broer van vriendinnetje, net 4 geworden, doet vrolijk mee. Gelukkig maar, ze blijven nog even kinderen…

ballonnenmeisje

Vandaag was mijn prinsesje "haar gelukkige dag", naar eigen zeggen. Neen, niet haar verjaardag. Ze is een winterkind, geboren onder het sterrenbeeld Vissen (niet dat ik aan die horoscopentoestanden enige waarde hecht). Maar er was wel iets te vieren. Ze heeft de ballonnenwedstrijd van de school gewonnen! Tijdens het schoolfeest kon je een ballon-met-naam-op-een-kaartje de lucht insturen. En de ballon van dochterlief blijkt helemaal tot in Etreaupont in Frankrijk te zijn gevlogen - zo'n 162 km van Leuven, waar iemand dan ook nog de moeite heeft gedaan om dat kaartje terug te sturen naar de school. Dus dochterlief heeft een Fnac-bon van 20 Euro gewonnen en haar juf heeft gezegd dat zij daar helemaal zelf iets mee mag kiezen. Dus neen, 't zal geen DVD van The West Wing of kookboek van Nigella Lawson worden voor de mama, of een DVD van 24 of een Gamecube spelletje voor de papa, maar wel iets dat zij zal kiezen. 't Zal nog moeilijk worden als ze al die DVDs en boeken ziet. Waarschijnlijk zal ze moeten "ienemienemutten" om de knoop door te hakken. Ik hou u op de hoogte van wat het wordt.

op een zondagnamiddag in de speeltuin

Een zondagnamiddag rond 16u30 een paar weken geleden. Ik ben met dochterlief in het Provinciaal Domein van Kessel-Lo. Ze leeft zich uit op de speeltuigen, hangt aan touwen, klimt, glijdt, loopt, springt, kortom: ze amuseert zich. Ik kijk toe vanop een bankje in de buurt. Er zijn veel kinderen, het is er vrolijk druk. Papa is thuisgebleven. Hij houdt een siesta, vermoed ik. Het is hem gegund. De speeltuigen zijn nu precies op de maat van onze kleutermeid. Vorig jaar had ze nog moeite met die avontuurlijke dingen, maar nu geniet ze volop. Voor mij geen siesta-tijd. Ik laat N. geen 2 minuten uit mijn gezichtsveld verdwijnen. Ik ben het bezorgde moedertype. Hou mijn hart vast als ze halsbrekende toeren uithaalt. Wat een schril contrast met de mama die op het bankje naast mij zit, bedenk ik. Zij zit rustig een boek te lezen. Ik wou dat ik wat van haar karakter had en zo onverstoord een boek kon zitten lezen terwijl mijn kind in een speeltuin speelt. Bovendien ziet deze vrouw er perfect uit. Ik zit daar met een jeans en t-shirt en totaal onmodieuze, no-style sandalen van dit merk. De ideale outfit om straks op de terugweg naar de parking nog mee even in de zandbak te spelen of aan de waterspeeltuigen halt te houden, of desnoods, dochterlief achterna te klimmen als ze ergens plots niet meer afdurft... De collega-mama heeft stijlvolle schoentjes met hak aan en zwierige zomerse kleren, die wel eens zouden kunnen scheuren als ze achter haar kroost aan moet rennnen. Het boek en enkele andere spulletjes heeft ze in een zakje van 1 of andere chice kledingzaak meegebracht. Ik heb ook spulletjes bij: een koek en een flesje water, papieren zakdoekjes en nog enkele andere praktische hebbedingetjes heb ik een helemaal niet zo stijlvolle, maar wel praktische grote handtas bij. Had ik toch maar wat meer stijl, zoals die vrouw naast me. Haar man komt naast haar zitten. Hij is veel sportiever aangekleed en sleurt een propvolle rugzak mee. Met mijn blik volg ik dochterlief die moeiteloos langs een touw naar boven klimt, met mijn oren volg ik de conversatie tussen het koppel: "Wat heb jij gisteren gekookt?" "Vis, blablabla. En jij?" "Ik heb scampi's gemaakt, heerlijk met kokosmelk en dan heb ik er nog van die speciale tandoorikruiden bij gedaan." "Oh, klinkt heerlijk, je had me moeten bellen." - geen reactie- "Het was Shrek op TV" (ja, daar hadden s. en ik ook even naar gekeken, want we vonden die eerste Shrek-film heel leuk, vooral met de stemmen van Mike Meyers en Eddie Murphy) ... Zo wordt het duidelijk dat die 2 dus apart hebben gegeten, apart tv hebben gekeken, en ook apart wonen. Ondertussen ben ik even naar N. toegelopen, want ze wil perse dat ik dichterbij kom kijken hoe ze van een andere glijbaan naar beneden zoeft. Terug op het bankje is de kleine van het koppel er ook bij: het is nog een kleine uk (een jaar of 2, schat ik) "Is hij dan nog altijd niet droog?" vraagt zij, terwijl papa in zijn rugzak een propere pamper zoekt. "Op welke leeftijd is dat dan?" vraagt zij, onbegrijpend. Nu wordt alles duidelijk: dit is niet de mama van uk. Dit is de vriendin van de papa. Zij is dus helemaal geen collega-mama. Vandaar de onberispelijke outfit, het onverstoorbare lezen, de veel te kleine zak met alleen maar eigen persoonlijke spulletjes! Het is dus het weekend dat uk bij papa logeert. Terwijl ik een paar minuten geleden nog stiekem een beetje jaloers was op deze zo perfect uitziende vrouw, bedenk ik nu dat deze vrouw nog veel moet leren: neen, ukkies van 2 zijn nog niet uit de pampers; neen, als je voor hen kookt maak je best geen scampi's met tandoorikruiden, maar liever kip met appelmoes; neen, hoge hakken zijn niet het ideale schoeisel in een speeldomein. Vriendin-van-papa heeft nog veel werk om het hart van kleine uk te veroveren. Hij klampt zich vast aan papa. Zij gunt hem (kleine uk, bedoel ik) niet veel aandacht.
Een paar dagen voordien zaten wij in de pizzeria ook al naast zo'n papa-met-vriendin en zijn kids. Vriendin duidelijk minstens 15 jaar jonger, half flirtend met de Italiaanse ober terwijl ze haar beste Italiaans bovenhaalde, gestresste papa die tijdens het etentje meer dan 1 keer zijn gsm moest beantwoorden, duidelijk 1 van de eerste keren dat hij met vriendin EN kids erbij uit ging eten. Zoon van een jaar of 9 had het over de lotto winnen. Vriendin van papa vroeg wat hij met dat geld zou doen? Daar moest de jongen niet lang over nadenken: "10.000 aan mama, 10.000 aan papa, en o ja, ook nog een beetje voor jou", was het antwoord. Die nieuwe mama's kunnen dan misschien wel met hun looks het hart van de papa's hebben veroverd, voor de kinderen moeten ze met meer over de brug komen dan een kort rokje, hoge hakken en slanke taille. Ben ik ouderwets op dit vlak? Vast wel. Er zijn zeker veel nieuwe mama's die hun rol met glans vervullen, maar deze 2 exemplaren die ik toevallig tegenkwam, hadden nog veel werk voor de boeg. Ik wens ze van harte veel succes.